Rekonstrukcja bioder
Problemy ze stawami biodrowymi są częstym elementem obrazu klinicznego dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym. Zaburzenia napięcia mięśniowego, asymetria pracy mięśni i ograniczona kontrola ruchu mogą wpływać na rozwój bioder, prowadząc z czasem do ich podwichnięcia lub zwichnięcia. Dlatego tak ważne są regularna obserwacja, badania obrazowe oraz odpowiednio dobrane leczenie.
W Paley European Institute operacja biodra u dziecka z MPD jest planowana indywidualnie i stanowi część szerszego procesu leczenia oraz rehabilitacji. W zależności od stanu dziecka celem postępowania może być poprawa stabilności biodra, ograniczenie bólu, zapobieganie dalszym deformacjom oraz ułatwienie funkcjonowania i rehabilitacji.
Problemy bioder u dzieci z MPD – dlaczego wymagają kontroli?
Mózgowe porażenie dziecięce może wpływać na napięcie mięśniowe, koordynację ruchową oraz sposób obciążania kończyn. W konsekwencji rozwój stawu biodrowego może przebiegać nieprawidłowo. Głowa kości udowej może stopniowo przemieszczać się względem panewki, prowadząc najpierw do podwichnięcia, a w bardziej zaawansowanych przypadkach do zwichnięcia.
Dlatego problemy z biodrami nie powinny być oceniane wyłącznie na podstawie tego, czy dziecko odczuwa ból. Zmiany mogą rozwijać się stopniowo, a ich wczesne wykrycie daje możliwość odpowiednio szybkiego zaplanowania dalszego postępowania.
Amerykańska Academy for Cerebral Palsy and Developmental Medicine zaleca systematyczny nadzór nad stawami biodrowymi dzieci z MPD. Obejmuje on badanie kliniczne oraz ocenę radiologiczną, a częstotliwość kontroli zależy między innymi od wieku dziecka, poziomu funkcjonalnego GMFCS oraz wyników wcześniejszych badań.
Kiedy potrzebna jest operacja biodra u dziecka?
Nie każde dziecko z MPD i nie każda nieprawidłowość w obrębie biodra wymaga leczenia operacyjnego. Decyzja o zabiegu zależy między innymi od stopnia deformacji, wyników badań obrazowych, wieku dziecka, jego możliwości funkcjonalnych oraz występujących objawów.
Operacja biodra u dziecka może być rozważana w przypadku postępującego podwichnięcia lub zwichnięcia, nieprawidłowego rozwoju stawu czy dolegliwości bólowych. W Paley European Institute planowanie leczenia obejmuje szczegółową ocenę stanu Pacjenta oraz badania obrazowe, między innymi RTG, a w wybranych sytuacjach również USG lub rezonans magnetyczny.
Istotne znaczenie ma również odpowiednio prowadzona obserwacja. Według AACPDM skierowanie do ortopedy dziecięcego jest zalecane między innymi przy bólu biodra, migracji głowy kości udowej przekraczającej 30% lub ograniczeniu odwiedzenia biodra poniżej 30 stopni. Są to jednak kryteria dotyczące nadzoru i kwalifikacji do dalszej oceny, a nie automatyczne wskazanie do konkretnego zabiegu.
Obustronna rekonstrukcja bioder
U dzieci z MPD problemy dotyczące bioder mogą występować po obu stronach. W takich sytuacjach leczenie może obejmować obustronną rekonstrukcję bioder, czyli jednoczasową korekcję obu stawów biodrowych.
Celem takiego postępowania jest przywrócenie możliwie prawidłowego ustawienia głów kości udowych względem panewek, poprawa stabilności stawów oraz ograniczenie ryzyka dalszego rozwoju deformacji. Jednoczasowe leczenie obu bioder pozwala również uwzględnić symetrię całego układu biodrowo-miednicznego. W Paley European Institute obustronne rekonstrukcje to procedury mające na celu między innymi poprawę stabilizacji bioder, ograniczenie bólu oraz ułatwienie chodzenia lub utrzymania pozycji siedzącej.
Rekonstrukcja bioder bez gipsu i wczesna rehabilitacja
Jednym z elementów podejścia stosowanego w Paley European Institute jest wykonywanie obustronnych rekonstrukcji bioder bez rutynowego stosowania gipsu pooperacyjnego. Według informacji przedstawionych przez Instytut wczesna rehabilitacja rozpoczyna się już następnego dnia po zabiegu.
Ograniczenie unieruchomienia może ułatwiać zachowanie zakresu ruchu, ograniczać ryzyko przykurczów i zaników mięśni oraz pozwalać wcześniej rozpocząć pracę nad funkcją. Nie oznacza to jednak, że każde dziecko po rekonstrukcji ma identyczny przebieg rehabilitacji. Zakres ćwiczeń, sposób pozycjonowania i tempo zwiększania aktywności muszą być dostosowane do wykonanych procedur oraz aktualnego stanu Pacjenta. W ramach stosowanego protokołu rehabilitacja rozpoczyna się bezpośrednio po zabiegu, a pobyt w szpitalu po rekonstrukcji obustronnej wynosi zwykle 3–4 doby.
W ciągu ostatnich pięciu lat wykonaliśmy ponad 200 obustronnych operacji stawów biodrowych u dzieci z MPD, a poziom stabilności bioder po leczeniu wyniósł 97% (przy czym jest to odsetek stabilnych bioder, a nie uniwersalna skuteczność wszystkich operacji u każdego dziecka z MPD).
Paley European Institute
Brak gipsów
Operacja obu bioder w jednym czasie
Natychmiastowe ćwiczenia
Pobyt w szpitalu: 3-4 doby
97% skuteczności
Standardowa metoda
Wielotygodniowe unieruchomienie
Dwie operacje, dłuższa rehabilitacja
Odwleczona rehabilitacja
Pobyt w szpitalu: 2-3 tygodnie
Większe ryzyko powikłań
Zespół Paley European Institute
Jesteśmy zespołem chirurgów specjalizujących się w zaawansowanych operacjach rekonstrukcji stawów oraz wydłużaniu kończyn dolnych (limb lengthening and reconstruction surgery). Kompleksowo leczymy pacjentów z problemami o podłożu ortopedycznym oraz neurologicznym, szczególnie dzieci z wadami wrodzonymi i schorzeniami nerwowo-mięśniowymi. Wieloletnie doświadczenie w stosowaniu nowoczesnych technik rekonstrukcyjnych pozwoliło nam znacząco udoskonalić metody chirurgicznego leczenia dzieci z problemami neurologicznymi, otwierając im nowe perspektywy na poprawę funkcjonalności oraz jakości życia.
Specjalizujemy się w jednoczasowych wielopoziomowych rekonstrukcjach kończyn (SEMLS) oraz kompleksowych rekonstrukcjach stawów biodrowych, wykorzystując zarówno sprawdzone, jak i innowacyjne metody operacyjne. Oprócz chirurgii, prowadzimy również leczenie zachowawcze obejmujące wielopoziomowe podania toksyny botulinowej (BTX), a także minimalnie inwazyjne procedury, takie jak SPML (Selective Percutaneous Myofascial Lengthening) czy PERCS (Percutaneous Muscle Lengthening).
Najważniejsze osiągnięcia naszego zespołu w leczeniu pacjentów ze schorzeniami nerwowo-mięśniowymi:
Wprowadzenie w Polsce jednoczasowej obustronnej rekonstrukcji niestabilności stawów biodrowych bez stosowania opatrunków gipsowych, umożliwiając rozpoczęcie rekonwalescencji już następnego dnia po zabiegu, w tym stosowanie potrójnych osteotomii miednicy (tPAO). Procedura ta została wykonana z powodzeniem u ponad 150 pacjentów w ciągu ostatnich 8 lat.
Wprowadzenie do praktyki w Polsce jednoczasowych wielopoziomowych rekonstrukcji kończyn dolnych (SEMLS) z autorskim programem rekonwalescencji, zrealizowanych już u ponad 50 pacjentów w ciągu 8 lat.
Wprowadzenie technik jednoczasowego wydłużania mięśni metodą PERCS/SPML. Autorski program wielopoziomowego podania BTX w sedacji, ze szczególnym uwzględnieniem iniekcji do mięśnia biodrowo-lędźwiowego przez powłoki brzuszne oraz stosowania dedykowanego gorsetu delordotyzującego.
Autorski program korekcji przykurczu stawu biodrowego z wykorzystaniem BTX/PERCS oraz dedykowanego zaopatrzenia ortotycznego (gorset delordotyzujący).
Program seryjnego gipsowania kończyn dolnych z zastosowaniem BTX/PERCS/SPML. Program „tuningu” pacjentów po zabiegach SDR z zastosowaniem procedur PERCS/SPML.
Wprowadzenie komputerowej analizy chodu jako standardowego narzędzia diagnostycznego w codziennej praktyce medyczno-terapeutycznej.
Nasi lekarze Poznaj zespół Paley European Institute
Proces planowania leczenia obejmuje:
Rekonstrukcja biodra wymaga dokładnego zaplanowania. W Paley European Institute każdy przypadek jest analizowany przez wielospecjalistyczny zespół, w skład którego wchodzą między innymi ortopeda, fizjoterapeuta oraz ortotyk. Zespół ocenia stan dziecka, potencjalne korzyści i ryzyko proponowanego leczenia oraz planuje dalszą opiekę.
Ocena stanu Pacjenta
Szczegółowa ocena stanu zdrowia dziecka, uwzględniająca jego historię medyczną, obecne objawy i potencjalne komplikacje. W Paley European Institute wykonujemy specjalistyczne badania obrazowe (RTG, USG, czasem rezonans magnetyczny), by precyzyjnie zaplanować zabieg.
Dobór metody leczenia
Wybór odpowiednich procedur chirurgicznych i opracowanie planu opieki pooperacyjnej, dopasowanych do potrzeb konkretnego Pacjenta i jego rodziny.
Przygotowanie do zabiegu
Kompleksowe przygotowanie dziecka i rodziny do zabiegu, w tym edukacja na temat procedur, oczekiwań oraz potencjalnych powikłań.
Chirurgia ortopedyczna
W kontekście mózgowego porażenia dziecięcego (MPD) chirurgia ortopedyczna skupia się na korygowaniu deformacji kostnych i stawowych oraz na leczeniu przykurczów mięśniowych. Jej celem jest poprawa funkcji ruchowych, zmniejszenie dolegliwości bólowych i ułatwienie dalszej rehabilitacji.
Operacje obustronne stawów biodrowych
U pacjentów z MPD często dochodzi do zaburzeń w obszarze stawów biodrowych, takich jak podwichnięcia i zwichnięcia, co prowadzi do bólu, trudności w codziennej aktywności i ryzyka dalszych deformacji.
Cele zabiegu
Poprawa stabilizacji stawów biodrowych.
Zapobieganie dalszym deformacjom i redukcja bólu.
Usprawnienie funkcji chodzenia lub pozycji siedzącej.
Zakres zabiegu
Może obejmować osteotomię miednicy (np. typu Dega, Salter lub inną) i/lub kości udowej (osteotomia varus-derotacyjna) w celu poprawy centracji głowy kości udowej w panewce.
Często wykonuje się obustronnie, aby zachować symetrię i uniknąć nierównomiernego rozkładu obciążeń.
Dlaczego Paley European Institute?
Brak gipsów po operacji – natychmiastowa rehabilitacja zamiast tygodni unieruchomienia.
Jednoczasowa operacja obu bioder – krótsza rekonwalescencja, mniejszy stres dla dziecka.
Szybkie uruchamianie po operacji – dziecko może siadać już następnego dnia.
Zaawansowane metody leczenia – osteotomia miednicy i kości udowej dla najlepszych efektów.
Indywidualnie dopasowany plan terapii – holistyczna opieka pooperacyjna
Paley European Institute
Diagnostyka i kwalifikacja
Szczegółowe badania obrazowe (RTG, USG, rezonans magnetyczny).
Konsultacja z zespołem specjalistów: ortopedów, fizjoterapeutów i ortotyków.
Nowoczesna chirurgia ortopedyczna
Osteotomia miednicy (Dega, Salter, Pemberton) lub kości udowej (VDRO).
Odbudowa i stabilizacja stawu biodrowego.
Brak opatrunków gipsowych – natychmiastowe wprowadzenie rehabilitacji.
Rehabilitacja i szybki powrót do sprawności
Ćwiczenia rozpoczynają się już dzień po operacji!
Szybsza mobilizacja, brak przykurczów, mniejsze ryzyko powikłań.
Rehabilitacja i opieka pacjenta po obustronnej rekonstrukcji stawów biodrowych
Znaczną zaletą braku gipsu jest szybsza rehabilitacja, mniejsze ryzyko powikłań, a także poprawa komfortu i mobilności stawów. Poniżej przedstawiamy szeroką listę zalet związanych z brakiem unieruchomienia w opatrunku gipsowym (np. tzw. gipsu udowo-biodrowego/spica) u dzieci z MPD po operacjach obustronnych bioder, a także korzyści płynących z rozpoczęcia wczesnej rehabilitacji:
Szybsze uruchamianie i rehabilitacja
Brak unieruchomienia w gipsie oznacza wcześniejszą mobilizację dziecka, co bezpośrednio przekłada się na szybsze rozpoczęcie ćwiczeń usprawniających, naukę chodzenia czy pionizacji.
Wczesne ćwiczenia wspomagają prawidłowe gojenie się operowanych stawów, poprawiają krążenie krwi oraz zapobiegają powstawaniu przykurczów.
Mniejsze ryzyko powikłań związanych z unieruchomieniem
Stosowanie opatrunków gipsowych (zwłaszcza rozległych) wiąże się z ryzykiem powstawania odleżyn czy otarć skóry w miejscach przylegania gipsu.
Zmniejsza się także ryzyko zaburzeń ukrwienia i ucisku nerwów, co czasem może powodować drętwienie, ból lub obrzęki.
Zapobieganie zanikom mięśniowym
Wielotygodniowe unieruchomienie w gipsie prowadzi do atrofii mięśni (słabnięcia i zmniejszenia masy mięśniowej).
Brak lub ograniczenie stosowania gipsu w połączeniu z natychmiastową rehabilitacją pozwala mięśniom na aktywną pracę i utrzymanie siły, co w dalszej perspektywie może pozytywnie wpłynąć na wzorzec chodu i funkcjonowanie.
Lepsze zachowanie zakresu ruchu (ROM) w stawach
Długotrwałe unieruchomienie często prowadzi do przykurczów, zwłaszcza u dzieci z MPD, u których już istnieje podwyższone ryzyko spastyczności.
Wczesna mobilizacja i rehabilitacja pomagają utrzymać lub wręcz poprawiać zakres ruchu w stawach biodrowych, co jest kluczowe dla dalszego rozwoju ruchowego.
Komfort psychiczny i fizyczny dziecka
Dzieci w gipsie często doświadczają dyskomfortu, bólu, ograniczenia w codziennych czynnościach (ubieranie, przewijanie, higiena, zabawa).
Zmniejszone unieruchomienie ułatwia opiekę rodzicom oraz umożliwia dziecku większą niezależność i komfort (np. możliwość zmiany pozycji bez dodatkowej pomocy).
Lepsza higiena i łatwiejsza opieka
Utrzymanie czystości okolic bioder, krocza i pośladków bywa znacznie utrudnione w przypadku gipsu obejmującego biodra.
Brak opatrunku gipsowego ułatwia codzienną toaletę i zmniejsza ryzyko infekcji skórnych czy podrażnień.
Zmniejszone ryzyko powikłań tromboembolicznych
Długotrwałe unieruchomienie zwiększa ryzyko zakrzepicy żył głębokich (DVT) oraz ewentualnych zatorów (choć u dzieci jest to rzadkie, to nadal możliwe).
Wcześniejsza aktywizacja i ćwiczenia wspomagają prawidłowy przepływ krwi, zmniejszając potencjalne ryzyko tych powikłań.
Łatwiejsze monitorowanie stanu operowanych bioder
Brak masywnego opatrunku pozwala lekarzowi dokładniej i częściej oceniać stan rany pooperacyjnej, gojenie i ewentualne obrzęki.
Ułatwia dostęp do badania fizykalnego oraz wykonywanie kontrolnych badań obrazowych (RTG, USG) w celu oceny prawidłowego ustawienia głowy kości udowej w panewce.
Większa elastyczność w doborze ortez
Zamiast gipsu stosowane są często ortezy, które w razie potrzeby można zdjąć do ćwiczeń czy codziennych zabiegów pielęgnacyjnych, a następnie założyć ponownie.
Możliwość regulacji kątów zgięcia w stawie biodrowym (np. w ortezach dynamicznych) pozwala lepiej dostosować ustawienie kończyny do aktualnej fazy rehabilitacji.
Wspieranie prawidłowego rozwoju psychoruchowego
Dziecko w gipsie jest bardziej narażone na opóźnienia w nabywaniu kolejnych umiejętności ruchowych (pełzanie, raczkowanie, chodzenie).
Wczesne podjęcie rehabilitacji sprzyja aktywizowaniu dziecka do ruchu, co przekłada się na rozwój koordynacji, równowagi oraz wzmacnianie więzi mięśniowo-nerwowych.
Wpływ na późniejsze wzorce ruchowe
Im dłużej dziecko zachowuje prawidłowy lub zbliżony do prawidłowego schemat ruchowy w okresie pooperacyjnym, tym mniejsze ryzyko utrwalenia się niekorzystnych nawyków ruchowych.
Łatwiej jest też kontynuować rehabilitację i wprowadzać zaawansowane ćwiczenia (np. nauka chodu przy pomocy balkonika, kul czy pionizatora), gdy nie ma barier spowodowanych gipsem.
Skuteczna prewencja wtórnych deformacji
Ograniczona aktywność mięśni i brak ruchu w stawach może w niektórych przypadkach przyspieszać procesy deformacji (zwłaszcza u dzieci z MPD, gdzie występuje zwiększone napięcie mięśniowe).
Natychmiastowe wdrożenie rehabilitacji pozwala utrzymywać stawy w korzystnych położeniach, zapobiegając wtórnym przykurczom lub tendencjom do zwichnięcia.
Najczęściej zadawane przez Was pytania
Czyli Co jako rodzic powinieneś wiedzieć przed podjęciem decyzji.
W naszym postępowaniu pooperacyjnym CAŁKOWICIE rezygnujemy ze stosowani opatrunków gipsowych bioder. Przynosi do wiele szkody dla pacjenta. Powoduje zaniki mięśniowe oraz utrwala nieprawidłowy wzorzec liniowości kończyn i przyśpiesza tworzenie się zrostów w obrębie stawów biodrowych które są już nie możliwe do skorygowania zachowawczo po zdjęciu opatrunku gipsowego.
Wykonanie zabiegu jednocześnie na obu stronach pozwala skrócić łączny czas hospitalizacji i rehabilitacji, a także zmniejsza stres związany z kilkukrotną interwencją chirurgiczną.
Dzięki nowoczesnym technikom operacyjnym i indywidualnie dobranej rehabilitacji pacjenci szybko odzyskują podstawowe funkcje ruchowe.
Fizjoterapia startuje błyskawicznie, co sprzyja prawidłowemu gojeniu i zmniejsza ryzyko powikłań, dając najlepsze efekty w zakresie przywracania sprawności.
Dzięki spersonalizowanym procedurom oraz sprawnemu przebiegowi zabiegu i rehabilitacji dzieci mogą szybko wrócić do otoczenia domowego, kontynuując rekonwalescencję w komfortowych warunkach. Rodzice są cały czas z małym pacjentem w szpitalu i odprowadzają je na salę operacyjną oraz są z dzieckiem zaraz po wybudzeniu.
Zapewniamy odpowiednią analgezję: tzw. „3 w jednym” (blokady nerwów) oraz znieczulenie zewnątrzoponowe, które skutecznie redukują dolegliwości bólowe u dzieci.
Rodzice na bieżąco otrzymują wiadomości o postępach zabiegu, co minimalizuje stres i pozwala na świadome towarzyszenie dziecku w procesie leczenia. Dodatkowo każdy otrzymuje pakiet konsultacji z psychologiem, zarówno rodzic jak i dziecko, które wspólnie z nami poznaje szpital i procedury min, za pomocą klocków czy dokładnej rozmowy.
Unikatowy ośrodek w czołówce placówek na świecie
Specjalizujących się w chirurgicznym leczeniu deformacji stawów biodrowych u pacjentów z MPD.
Nie tylko liczby i statystyki wyróżniają nas w skali globalnej, lecz także opracowane procedury postępowania, w tym:
Indywidualne podejście do pacjenta uwzględniające zarówno zakres spastyczności, ogólny stan zdrowia, jak i cele funkcjonalne.
Zintegrowany program rehabilitacji zapewniający wczesne i aktywne włączenie terapii ruchowej, dopasowanej do bieżących możliwości dziecka.
Zaangażowanie rodziców i opiekunów w proces leczenia, aby wspierać dziecko w dalszej terapii już w warunkach domowych.
Dzięki temu każdy pacjent otrzymuje maksymalnie dopasowane do swoich potrzeb leczenie, które nie kończy się wyłącznie na operacji, ale obejmuje całościową ścieżkę usprawniania oraz długoterminową opiekę kontrolną. Wysoki odsetek pomyślnych wyników zabiegów potwierdza skuteczność tak zorganizowanego modelu leczenia i rehabilitacji, a także stanowi istotny punkt odniesienia dla innych ośrodków medycznych na świecie.
Galeria zdjęć
Zobacz jak dbamy o naszych pacjentów
Wyzwania, wytrwałość i nadzieja
Przeczytaj o naszych pacjentach
